درباره تیرگان

ابتدا گروهی طبیعت گرد بودیم که سعی می کردیم با جمع آوری زباله دین خود را به طبیعت ادا کنیم. اما هجم تخریب محیط زیست بسیار بیشتر از تلاش های گاه و بیگاه مان بود. دفن و انباشت انبوه زباله های شهری در طبیعت، ساخت جاده، ویلاسازی و پاکتراشی جنگل ها، خشک شدن تالاب ها و رودخانه ها نیازمندی تلاشی بیش از این بود. پس از آتش سوزی سال 1389 جنگل ابر در این راه مصمم شدیم و در بهار سال 1390 تحت عنوان موسسۀ طنین طبیعت تیرگان فعالیت رسمی خود را آغاز کردیم. به توانایی ها و محدودیت های خود به عنوان یک موسسۀ غیر دولتی آگاه بودیم. چالش های امروز محیط زیست بسیار بزرگ و پیچیده اند: از گرمایش جهانی و تغییر اقلیم تا ریزگردها، طبیعت ایران در محاصرۀ مشکلات بدون مرز است. در توان مان نبود از دریاچۀ ارومیه تا تالاب گاو خونی را نجات دهیم؛ یا جلوی خشک شدن بلوط های زاگرس را بگیریم و با نابودی جنگل های شمال و قتل عام حیات وحش ایران مبارزه کنیم. اما میدانستیم که کارهای بزرگ با حرکت های کوچک شروع می شوند. تصمیم گرفتیم محلی کار کنیم. در جغرافیایی کوچک به اندازه توانایی هایمان و جنگل ابر شهرستان شاهرود را محور فعالیت هایمان قرار دادیم. ایده شهر سبز را پروراندیم و به ترویج این تفکر پرداختیم که حفاظت از محیط زیست تنها یک وظیفه دولتی نیست. آرزو داریم شاهرود را به شهری تبدیل کنیم که در آن شهرها معضلی برای اکوسیستم نیستند؛ صنایع کمترین آلودگی را برای محیط ایجاد می کنند و اقتصاد در روند  توسعه ای پایدار و سازگار با محیط زیست قرار دارد. گردشگری و طبیعت گردی رونق داشته و فرهنگ استفاده پایدار از منابع طبیعی و حفظ محیط زیست در بین ساکنان شهری و روستایی آن رواج دارد. جوامع انسانی اطراف زیستگاه ها را از یک تهدید زیست محیطی به پناهگاهی برای حفظ گونه های گیاهی و جانوری تبدیل شوند و قلمرو حیات وحش به خارج از مرزهای مناطق چهارگانه محیط زیست گسترش یابد. منطقه ای بر مبنای یک زندگی بوم شناختی پایدار که امیدواریم روزی به وسعت سرزمین ایران برسد.

در این راستا به برنامه های پاکسازی زباله و یا صرفا حرکت اعتراضی نمادین و صدور بیانیه بسنده نکردیم.  با نوشتن مقالات و انعکاس اخبار زیست محیطی شروع کردیم؛ در بحث احداث جاده در جنگل ابر خبر رسانی گسترده ای کردیم. با سازمان های مردم نهاد شهرستان شاهرود کارگاه ها و همایش های مشترک برگزار کردیم. برگزاری همایش جنگل ابر و توسعه پایدار در آذر ماه 1390 اولین حرکت رسمی و جدی انجمن به منظور انعکاس فعالیت هایی بود که برای این جنگل، مخرب می شناختیم. باید با ذینفعان و متولیان دولتی عرصه های طبیعی گفتگو کردیم؛ ارتباطات خود را با نمایندۀ مجلس شهر، فرمانداری، شهرداری و رؤسای سازمان های محیط زیست و منابع طبیعی بیشتر کردیم. گسترش فرهنگ محیط زیستی بدون توجه به کودکان میسر نبود. از مدرسۀ هیأت امنایی نبی صادق شروع کردیم و هر سال برنامه های آموزش محیط زیست را به صورت منظم در این مدرسه انجام میدهیم.  یاد گرفتیم که برای حفظ یک زیستگاه با ارزش نمی توان دور آن دیوار کشید و حفظ محیط زیست بدون ارتقاء معیشت و کاهش فقر در جوامع محلی حاشیۀ آن امکان پذیر نیست. از تجربیات انجمن ها باتجربه مثل پاما، سنستا و بوم پژوهان استفاده کردیم و به گفتگو با جوامع روستایی پرداختیم. توسعه گردشگری روستایی و معرفی صنایع دستی روستاها را در این راستا شروع کردیم. در شهریور 1391 جشنواره هنر محیطی با تاکید بر هنر بازیافت را برگزار کردیم. سال 1392 جشنواره «گردشگری پایدار در جنگل ابر» با همراهی روستاییان ابر برگزار شد و در سال 1393 جشنواره «قرق بومی و گردشگری پایدار در جنگل ابر» را همزمان با روز جهانی مردم بومی در روستا و جنگل ابر با همراهی موسسه سنستا و هنرمندان محیطی و مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست و سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور برگزار کردیم.

کارگروه صنعت سبز بر روی بازیافت زباله خشک و توسعه فرهنگ صنایع سبز فعالیت خود را آغاز و طرح اولیه ای مبنی بر تولید برق از زباله تر را با مشورت سازمان جهان بدون زباله و دانشگاه بوراس انجام داده است. این کارگروه از مهرماه سال 1393، در راستای احیای یکی از بزرگترین جمعیت های سرو کوهی ایران (اورس) که جزو گونه های حفاظت شدۀ گیاهی ایران است، با مشارکت اهالی روستای ابر و باغ گردشگری اورس سبز، طرح درختکاری نهال اورس در دامنه های جنوبی کوهستان ابر و در مجاورت جنگل ابر را آغاز کرده است. این حرکت نمادین بوده و با کاشت 100 نهال اورس در ماه شروع شده است و انتظار می رود با پیوستن صنایع و کارخانجات فعال سطح شهرستان فرآیند احیا جنگل های کوهستانی شهرستان توسعه یابد.

در حال حاضر در قالب پنج کارگروه آموزش محیط زیست، توانمندسازی جامعه روستایی،  صنایع دستی، گردشگری و صنعت سبز فعالیت خود را در حفظ محیط زیست شهرستان شاهرود ادامه می دهیم. هر یک از این کارگروه‌ها بخشی از هدف تبدیل شاهرود به عنوان اولین شهر سبز ایران را تحقق می بخشند.

 

با عضویت در خبرنامه تیرگان ، از آخرین رویدادها و اخبار آگاه شوید